Tháng 8/2025, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN) một lần nữa nhấn nút “nới lỏng” khi yêu cầu các ngân hàng thương mại giảm lãi suất cho vay, tiếp tục hỗ trợ nền kinh tế tăng trưởng mạnh mẽ theo chỉ đạo của Chính phủ.
Động thái này không còn là điều bất ngờ mà là một phần trong chiến lược điều hành tiền tệ chủ động, linh hoạt nhằm đạt mục tiêu tăng trưởng GDP 8% trong năm nay.
Tín hiệu rõ ràng từ Chính phủ và NHNN
Ngay từ tháng 2/2025, trong Công điện số 19/CĐ-TTg, Thủ tướng Chính phủ yêu cầu NHNN chỉ đạo toàn hệ thống phấn đấu giảm mặt bằng lãi suất cho vay, đồng thời hỗ trợ các lĩnh vực ưu tiên: sản xuất, xuất khẩu, công nghiệp chế biến, chuyển đổi số.
Đáp lại, NHNN ban hành Công văn 1328/NHNN-CSTT, yêu cầu các ngân hàng:
- Ổn định lãi suất huy động, không tạo cuộc đua lãi suất đầu vào.
- Giảm chi phí hoạt động để hạ lãi suất cho vay.
Lãi suất thấp: Cơ hội vàng cho giới đầu tư?
Doanh nghiệp sản xuất – thương mại
Lãi suất giảm kéo theo chi phí sử dụng vốn thấp hơn, đặc biệt với các doanh nghiệp vay vốn lưu động hoặc đầu tư mở rộng. Một khoản vay 50 tỷ đồng, chỉ cần giảm 1,5% lãi suất đã giúp tiết kiệm tới 750 triệu đồng/năm đây là một con số không nhỏ nếu biên lợi nhuận vốn đã thấp.
Bất động sản, xây dựng:
Đây là ngành nhạy cảm với lãi suất. Lãi suất thấp hơn có thể hồi sinh nhiều dự án đang “đắp chiếu” vì thiếu dòng tiền. Đồng thời, người mua nhà cũng dễ dàng tiếp cận tín dụng hơn, tạo cầu thực cho thị trường.
Tuy nhiên, NHNN vẫn kiểm soát chặt tín dụng bất động sản mang tính đầu cơ, do đó chỉ những dự án thực sự tốt, có dòng tiền rõ ràng mới được “bật đèn xanh”.
Nhà đầu tư cá nhân
Giới đầu tư nhỏ lẻ và doanh nghiệp vừa và nhỏ hưởng lợi kép:
- Vay vốn kinh doanh rẻ hơn → Dễ triển khai kế hoạch mới.
- Lãi suất tiết kiệm giảm → Dòng tiền chuyển hướng sang chứng khoán, quỹ đầu tư, khởi nghiệp hoặc bất động sản cho thuê.
Nhưng liệu đã đủ để tạo “làn sóng đầu tư mới”?
Chỉ giảm lãi suất thôi chưa đủ để tạo ra sự bùng nổ đầu tư. Vì sao?
Không phải doanh nghiệp nào cũng dễ vay được vốn, nhất là những doanh nghiệp nhỏ hoặc không có tài sản đảm bảo tốt. Nhiều ngân hàng vẫn e dè trước rủi ro nợ xấu khi nền kinh tế còn nhiều biến động.
Nhiều doanh nghiệp không muốn đầu tư
Thực tế, dù lãi suất rẻ hơn, nhiều doanh nghiệp vẫn dè dặt vì thiếu đơn hàng, chi phí sản xuất cao, lao động thiếu tay nghề, hoặc hạ tầng logistics chưa theo kịp. Lúc này, giảm lãi suất giống như đưa nước đến ruộng… nhưng ruộng khô nứt, thiếu giống, thiếu công cày thì cũng khó có mùa bội thu.
Giải pháp nào để “kích hoạt” làn sóng đầu tư thực chất?
Nếu muốn chính sách tiền tệ phát huy hiệu quả đến khu vực đầu tư sản xuất – kinh doanh thực, cần:
- Đồng bộ với chính sách tài khóa: Giảm thuế, giãn nợ, hỗ trợ chi phí logistic, khuyến khích đầu tư R&D.
- Tăng năng lực hấp thụ vốn của doanh nghiệp: Đào tạo tài chính doanh nghiệp, hỗ trợ chuyển đổi số, cung cấp dịch vụ tư vấn đầu tư.
- Hệ thống ngân hàng cải cách cho vay: Minh bạch, giảm “rào cản vô hình” trong thủ tục tín dụng.
- Đảm bảo ổn định vĩ mô: Lạm phát kiểm soát, tỷ giá ổn định và chính sách rõ ràng mới khiến nhà đầu tư yên tâm “xuống tiền”.
